Wakacyjne inicjacje

Nadmiar wolnego czasu, rodzice w pracy, upał, wakacyjna nuda… i dla młodzieży wiele sposobności do eksperymentowania. Dostęp do różnorodnych treści w Internecie, w tym także do pornografii bez zabezpieczeń i bez ograniczeń, stwarza dzieciom i młodzieży wyjątkowe warunki do tego. Dla niektórych dzieci tegoroczne wakacje mogą być czasem inicjacji nie tylko w świecie własnej seksualności, co w świecie pornografii. A jak się okazuje granica między tymi światami jest niezwykle cienka.

Zaspokajanie naturalnej dla młodzieży i dzieci ciekawości własnej seksualności, tego jak „to działa”, nie jest nigdy oderwane od rówieśniczych relacji i tego skąd młody człowiek będzie czerpał te pierwsze wzorce i doświadczenia. Współcześnie problemem staje się zbyt wczesne rozbudzanie seksualności dzieci i ich seksualizacja, wyrażona w promowanych wzorcach zachowań, stylu ubierania czy nawet produktach dedykowanych tej grupie konsumentów. Wkrada się w dziecięcy świat stylistyka dotąd zarezerwowana dla świata dorosłych.

A czym jest seksualizacja?

Według definicji zawartej w raporcie Amerykańskiego Towarzystwa Psychologicznego (American Psychological Assiociation – APA) to zjawisko dotyczące współczesnej kultury masowej i reklamy, a w ślad za nimi również innych obszarów życia społecznego, które polegają na:

  • Sprowadzeniu wartości osoby do „seksownego” wyglądu lub zachowania
  • Uprzedmiotowieniu seksualnym (człowiek, a zwłaszcza kobieta, widziany jest jako obiekt użycia seksualnego innych, a nie w pełni człowieczeństwa
  • Narzucaniu treści i obrazów seksualnych nieadekwatnie do wieku i sytuacji.

Ekstremalną formą seksualizacji jest pornografia, a dostęp do niej na etapie rozwoju u młodzieży poczucia tożsamości może wywołać druzgoczące w konsekwencjach skutki. Seksualizacja zakłóca i hamuje rozwój trzech ważnych i podstawowych zadań przypadających na okres dojrzewania o których w swojej teorii rozwoju psychospołecznego mówi Erik Erikson:

  • Akceptacja własnej płci i własnego ciała
  • Przyjęcie zdrowego modelu roli płciowej oraz nauka zdrowego stosunku do płci odmiennej
  • Kierowanie własną seksualnością.**

Prowadzone przez Instytut Profilaktyki Zintegrowanej obserwacje zachowań młodzieży właśnie w odniesieniu do kontaktu z treściami seksualizującymi dowodzą, że seksualizacja jest niezależnym czynnikiem niemal wszystkich zachowań ryzykownych.

Mówimy tu szczególnie wcześniejszej inicjacji seksualnej, nierzadko motywowanej właśnie treściami pornograficznymi i rozbudzoną tak ciekawością.

W Kraus i B. Russel wskazują w swoich analizach (N=437), że badani, którzy mieli dostęp do internetu z treściami pornograficznymi, przeszli wcześniejszą inicjację seksualną niż osoby, które takiego dostępu nie miały*. Badacze stwierdzają, że dostępność internetowej pornografii może powodować, że młodzież inicjuje seks oralny i stosunek seksualny we wcześniejszym wieku*. Mechanizm ten diagnozuje także IPZ i dotyczy to szczególnie chłopców, którzy mając „częsty kontakt z pornografią częściej inicjują kontakty seksualne przed 15. rokiem życia“**.

Skutki.

Rodzi to konkretne konsekwencje, wśród których takich jak np.  niechciana ciąża czy zakażenie chorobami wenerycznymi istnieją jeszcze inne,które także mogą diametralnie i nieodwracalnie wpłynąć na dorosłe już życie naszych dzieci. Obcowanie z treściami pornograficznymi w okresie klarowania się poczucia własnej tożsamości seksualnej młodego człowieka, może w prowadzić także do dwojakiego rodzaju skutków o których D. Piazzolo, A. Bertoldo i C. Foresta mówią w swoich badaniach. „Po pierwsze – do zachowań niezmieniających preferencji seksualnych takich jak uzależnienia, rozwiązłość, sexting. Po drugie – do zachowań zmieniających preferencje: fetyszyzm, sadyzm, podglądactwo i pedofilia.”*   W wakacje młodzi ludzie mają czas na doświadczanie nowych relacji, pierwsze romantyczne fascynacje i miłości. Inicjacja ze światem pornografii dla wielu może być przełomem i przyczynkiem do wcześniejszej inicjacji seksualnej. Warto z nimi o tym rozmawiać i wskazywać właściwą drogę w poznawaniu i rozumieniu swojej seksualności. Pornografia z pewnością dobrze tego nie zrobi.

Korzystanie z niej przez nastolatków kształtuje postawy wobec seksu, przede wszystkim wypaczone zachowania w tej sferze* , a tego dla własnego dziecka nie chce chyba żaden rodzic.

Argumenty te powinny być wystarczająco mocne dla nas dorosłych pozostawiających swoje pociechy w okresie wakacji sam na sam z komputerem, komórką, konsolą do gier.. i nie chodzi o to, żeby dzieci pozbawić tych narzędzi, ale o świadomość, że konieczna jest tu ich ochrona. Rzecz jasna dzieci, za pomocą technologii, ale nie tylko.

Może właśnie kiedy uda nam się razem wyjechać na urlop, będzie to okazja do budowania zaufania i otwartości w rozmowie, zwłaszcza o tym co w życiu człowieka jest ważne i dlaczego pornografia to niszczy. Technologia chroni tylko w jakimś zakresie, a bliskość i bycie z dzieckiem w jego codziennych sprawach daje ochronę o wiele skuteczniejszą. Choćby dlatego, że jeśli już młody człowiek doświadczy seksualizacji, zetknie się brutalnością pornografii, my będziemy umieli przekonać go, że to nie jest rzetelne źródło wiedzy, i że o tym zawsze może z nami porozmawiać.

 

Źródła:

*Raport STS, Podsumowanie literatury i badań naukowych wskazujących na negatywne konsekwencji korzystania z pornografii w kontekście ochrony dzieci i młodzieży; Warszawa 2017

**Red. Dr Szymon Grzelak, Vademecum skutecznej profilaktyki problemów młodzieży; Ośrodek Rozwoju Edukacji, Warszawa 2015, s. 88.

« wróć